Egzamin ósmoklasisty dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi – informacje dla rodziców i uczniów

Egzamin ósmoklasisty to ważna chwila dla wszystkich uczniów kończących szkołę podstawową. Dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi oraz posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego przewidziano szereg rozwiązań, które mają zapewnić im równe szanse i komfort pracy. Sprawdzamy, co w tym roku przygotowała dla nich Centralna Komisja Egzaminacyjna.

Rodzaje arkuszy egzaminacyjnych

Arkusze egzaminacyjne CKE różnią się formą i sposobem przeprowadzania egzaminu — mogą być standardowe z dostosowaniami lub dostosowane do indywidualnych potrzeb ucznia. Na podstawie potrzeb dziecka szkoła wybiera odpowiedni rodzaj arkusza egzaminacyjnego.

Tutaj możesz przejrzeć arkusze z dostosowaniami z egzaminu ósmoklasisty w 2026 roku.

Arkusze standardowe z dostosowaniami

Najczęściej stosowane zawierają ten sam zakres treści, ale uwzględniają np. wydłużony czas pracy lub są napisane powiększoną czcionką.

Arkusze standardowe dostosowane dla uczniów z orzeczeniami lub opiniami poradni psychologiczno-pedagogicznej mogą obejmować m.in.:

Arkusze w powiększonej czcionce
Arkusze w alfabecie Braille’a
Arkusze dla uczniów słabosłyszących i niesłyszących

Każdy z tych arkuszy zachowuje podstawę programową, ale forma poleceń i sposób prezentacji treści są dostosowane do możliwości ucznia.

Jakie dostosowania mogą zostać zastosowane?

W zależności od potrzeb ucznia możliwe są m.in.:

Organizacyjne

Wydłużenie czasu pracy (najczęściej o 30–50%),
Pisanie egzaminu w osobnej sali,
Obecność nauczyciela wspomagającego lub specjalisty

Techniczne

Korzystanie z komputera do pisania odpowiedzi,
Powiększona czcionka, specjalne arkusze,
Nagrania dźwiękowe poleceń (jeśli wymagane).

W sposobie pracy

Odczytywanie poleceń przez nauczyciela,
Możliwość zaznaczania odpowiedzi w arkuszu zamiast na karcie

Arkusze dostosowane

To oficjalne materiały Centralnej Komisji Egzaminacyjnej (CKE) przygotowane z myślą o uczniach z orzeczeniami lub specyficznymi trudnościami w nauce. Dzięki dostosowanej formie zadań pomagają lepiej przygotować się do egzaminu ósmoklasisty i zapewniają uczniom równe szanse podczas egzaminu.

Arkusze dostosowane są przygotowywane m.in. dla:

Uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim,
Uczniów z autyzmem, w tym zespołem Aspergera (z uproszczoną formą poleceń)

Zadania w tych arkuszach są np. uproszczone konstrukcyjnie, ale nie dotyczą innych zagadnień.

Arkusze dla cudzoziemców, którym ograniczona znajomość języka polskiego utrudnia zrozumienie poleceń

W przypadku tej grupy dzieci, arkusze posiadają przetłumaczone instrukcje i polecenia: W arkuszach z matematyki oraz języka obcego instrukcje, treść zadań i polecenia są w całości przetłumaczone na język ojczysty danego dziecka.

Ważne: choć uczeń czyta zadanie w swoim ojczystym języku, wszystkie odpowiedzi musi udzielić w języku polskim.

Dla kogo przewidziane są dostosowania?

Dostosowania mogą dotyczyć uczniów, którzy:

Posiadają orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego,
Posiadają opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej (np. dysleksja, dysgrafia, dyskalkulia),
Są objęci pomocą psychologiczno-pedagogiczną w szkole,
Mają choroby przewlekłe lub czasowe trudności zdrowotne,
Mają trudności adaptacyjne lub komunikacyjne, w tym uczniowie w spektrum autyzmu.

Na jakiej podstawie szkoła dostosowuje egzamin?

Szkoła może wprowadzić dostosowania wyłącznie na podstawie dokumentacji:

- Orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego
- Opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej
- Zaświadczenia lekarskiego (np. choroby przewlekłe, urazy)
- Rozpoznania indywidualnych potrzeb przez szkołę – w przypadku uczniów objętych pomocą psychologiczno-pedagogiczną.

Na tej podstawie rada pedagogiczna podejmuje decyzję o sposobie dostosowania warunków i formy egzaminu, a szkoła zgłasza odpowiednie arkusze do komisji egzaminacyjnej.

Co warto zapamiętać?

Celem dostosowań nie jest obniżenie wymagań, lecz umożliwienie uczniowi pokazania swoich rzeczywistych umiejętności. Wniosek o dostosowanie składa się z odpowiednim wyprzedzeniem – zwykle na początku roku szkolnego. Rodzice są informowani o przyznanych dostosowaniach i mają prawo je zaakceptować.

Dobrze dobrane wsparcie sprawia, że egzamin ósmoklasisty staje się dla uczniów ze specjalnymi potrzebami bardziej dostępny i mniej stresujący, a jego wynik lepiej odzwierciedla ich wiedzę i możliwości.

Egzamin ósmoklasisty to ważny krok, ale nie jedyny, który decyduje o przyszłości. Każdy uczeń ma swoje tempo rozwoju, mocne strony i talenty. System wsparcia i dostosowań powstał po to, aby każdy mógł zaprezentować swoje możliwości w możliwie najlepszy sposób.

Trzymamy za Was kciuki – warto wierzyć w siebie, systematycznie pracować i pamiętać, że wysiłek zawsze przynosi efekty. Będzie dobrze! 💙

Autor: Marta Herbik